مصرف اسید نیتریک

اسید نیتریک چیست

جهت بررسی مصرف اسید نیتریک بایستی در مورد آن شناختی کلی به دست آید. اسید نیتریک یک اسید قوی می باشد. که برای نخستین بار توسط ذکریای رازی کشف گردید. فرمول مولکولی اسید نیتریک HNO3  بوده و دارای نام هایی از قبیل جوهر شوره ، نیترات هیدروژن ، اسید ازته ، نیتروکسید آنیل می باشد. اسید نیتریک یک اسید قوی بوده و دارای ویژگی اکسندگی و خورندگی بالایی می باشد.

و با اکسید ها ، فلزات و هیدروکسید ها واکنش داده و نمک های نیترات را تشکیل می دهد. این اسید معرف اصلی نیترات بوده و شکل تجاری اسید نیتریک به صورت مخلوط در آب با غلظت های بین ۵۲ تا ۶۸ در صد می باشد. به اسید نیتریک با غلظت ۸۶ تا ۹۴ درصد اسید نیتریک دود قرمز و به اسید نیتریک با غلظت ۹۵ درصد و بیشتر از آن اسید نیتریک دود سفید می گویند.

این ماده به صورت بی رنگ بوده ولی ببا مرور زمان دلیل تجع اکسیدهای ازت به شکل زرد تغییر رنگ می دهد. اسید نیتریک دارای بوی تند و زننده ای بوده و در آب به طور کامل حل می گردد. اسید نیتریک هم به عنوان تنظیم  کننده محیط اسیدی و هم به عنوان اکسنده استفاده می شود. و آمونیاک ، ماده اولیه تولید اسید نیتریک می باشد.

برای خرید اسید نیتریک تماس بگیرید .

اطلاعات تماس

شماره های تماس :

  • شرکت                         ۰۴۱۳۲۹۰۷۰۰۱
  • آقای مرتضی بخشایشی  ۰۹۱۴۱۰۳۲۲۹۲
  • آقای رضا بخشایشی       ۰۹۱۴۱۰۳۲۳۲۹
  • آقای امید بخشایشی      ۰۹۱۴۵۸۴۵۵۲۹

آدرس انبار ها :

  • انبار تبریز : جاده مایان – شهرک صنعتی مایان – فلکه دوم
  • انبار تهران : جاده قدیم قم – شور آباد

مصرف اسید نیتریک و مشخصات شیمیایی مربوط به آن

شکل ساختاری اسید نیتریک به همراه زوایای پیوندی در شکل زیر آورده شده است.

شکل یک مصرف اسید نیتریک

شکل یک مصرف اسید نیتریک

در بررسی مصرف اسید نیتریک و ساختار لوئیس اسید نیتریک مشخص می گردد. که این ماده در ساختار لوئیس خود دارای پیوند رزونانسی می باشد که در شکل زیر نشان داده شده است.

شکل دو مصرف اسید نیتریک

شکل دو مصرف اسید نیتریک

مشخصات کلی اسید نیتریک و برخی اطلاعات مرتبط در جداول زیر آورده شده است.

مقدار ویژگی
HNO3 فرمول مولکولی
۵۲ تا ۶۸ درصد درصد خلوص
مایع بی رنگ شکل ظاهری
۶۳/۰۱ گرم بر مول جرم مولی
۴۲- درجه سانتی گراد نقطه ذوب
۸۳ درجه سانتی گراد نقطه جوش
۱/۵۱۲۹ گرم بر سانتی متر مکعب چگالی
کاملا محلول انحلال پذیری در آب
۱ اسیدیته
شناساگرها
۷۶۹۷-۳۷-۲ شماره CAS
۹۴۴ PUBCHEM
۴۱۱VRN1TV4 UNII
D02313 KEGG
Nitrick+acid MeSH
B00068 ۳DMET

تاریخچه تولید و مصرف اسید نیتریک

مصرف اسید نیتریک نخستین بار توسط دانشمند و محقق ایرانی جابرابن حیان مطرح گردید. این دانشمند در کتاب خود بیان نموده است که اگر مقداری از سولفات مس پنج آبه را به مقدار معینی نیترات پتاسیم و آلومینیوم اضافه شود. و کل ترکیب در داخل دستگاه تقطیر کننده گذاشته شود. مایعی حاصل می شود که می توان با اضافه کردن مقداری آمونیاک به آن از آن به عنوان یک حلال قدرتمند استفاده نمود.

در حدود اوایل چهاردهم میلادی یک دانشمند آلمانی-هلندی در کتاب خود از کشف اسید نیتریک توسط جابرابن حیان صحبت به میان آورده است. این دانشمند نخستین شخصی بود که اسید نیتریک را به وسیله تقطیر نمودن نیترات پتاسیم به همراه اسید سولفوریک و روغن ویرتول تهیه نموده است.

و سرانجام طی سال ۱۹۰۱ میلادی یک شیمدان آلمانی فرآیند استوالد را که امروزه نیز روش اصلی تولید اسید نیتریک می باشد را ابداع نمود. در شکل زیر شماتیک کلی روش تهیه اسید نیتریک توسط فرآیند تقطیر نشان داده شده است.

شکل سه مصرف اسید نیتریک

شکل سه مصرف اسید نیتریک

روش تهیه اسید نیتریک

جهت مصرف اسید نیتریک در گذشته برای تهیه اسید نیتریک از روش تقطیر به همراه نیترات پتاسیم و اسید سولفوریک استفاده می شد. اما امروزه روش و فرآیند استوالد رایج ترین روش جهت تولید اسید نیتریک می باشد. این فرآیند پایه اصلی و اساسی اغلب صنایع شیمیایی می باشد. و ارتباط تنگاتنگی با فرآیند هابر دارد. خود آمونیاک طی دو مرحله به اسید نیتریک تبدیل می گردد.

ابتدا آمونیاک را در حضور اکسیژن و یک ماده کاتالیز مانند پلاتین به همراه ۱۰ درصد عنصر رودیم در معرض حرارت قرار می دهیم. تا واکنش اکسایش-کاهش روی دهد و طی آن اید نیتریک و آب حاصل شود. این مرحله گرماده بوده و واکنش مربوط در زیر نوشت شده است.

 ۴NH3 (g) + 5 O2 (g) → ۴ NO (g) + 6 H2O (g)  (ΔH = −۹۰۵٫۲ kJ)

مرحله دوم دو واکنش در داخل یک ابزار با توانایی جذب آب صورت می گیرد. ابتدا اسید نیتریک مجدد اکسید گردیده تا نیتروژن دی اکسید حاصل شود. در زمان کاهش ماده و تبدیل مجدد آن به اسید نیتریک ، گاز حاصل توسط آب جذب می گردد. و اسید نیتریک به صورت رقیق حاصل می شود. همچنین واکنش های مربوطه در زیر نوشته شده اند.

 ۲NO (g) + O2 (g) → ۲ NO2 (g) (ΔH = −۱۱۴ kJ/mol)

 ۳NO2 (g) + H2O (l) → ۲ HNO3 (aq) + NO (g) (ΔH = −۱۱۷ kJ/mol)

 

در ادامه مونو اکسید نیتروژن دوباره بازیابی شده و غلظت اسید نیتریک به کمک روند تقطیر تنظیم می گردد. در شکل زیر شماتیک کلی فرآیند استوالد نشان داده شده است.

شکل چهار مصرف اسید نیتریک

شکل چهار مصرف اسید نیتریک

موارد مصرف اسید نیتریک

عمده مصرف اسید نیتریک جهت تولید نیترات به عنوان ماده پیش نیاز جهت تولید سایر ترکیبها می باشد. از نیترات جهت تولید نیترات آمونیوم استفاده می نمایند. که از ترکیب اسید نیتریک و آمونیاک حاصل می شود. نیترات آمونیوم یکی از مواد اصلی تولیدکودهای شیمیایی و همچنین تولید باروت و ترکیبات آتش بازی می باشد.

همچنین به صورت مختصر به سایر کاربردهای نیترات آمونیوم در زیر اشناره شده است.

*استفاده به عنوان عامل تجزیه گر

*استفاده در ترکیبات آتش بازی

*استفاده در حشره کش ها

*جهت اکسیده نمودن سوخت موشک ها

*استفاده به عنوان یک عامل ضد میکروبی

دیگر مورد مصرف اسید نیتریک ، علاوه بر تولید سایر نیترات ها ، تولید نیتریت می باشد. که کاربردهای زیادی در صنعت دارد. از ماده نیتریت جهت تولید نیتریت سدیم و نیتریت پتاسیم با گرید خوراکی جهت استفاده در صنایع غذایی اسفاده می شود. این دو ماده به عنوان ترکیبات نگه دارنده در مواد غذایی فراوری شده مانند سوسیس ، کالباس ، همبرگر و غیره مورد اسفاده قرار می گیرند.

دلیل این کاربرد به خاطر وجود یون نیتریت می باشد که از رشد باکتری ها و سم بوتولیسم جلوگیری می نماید. اضافه نمودن نیتریت به گوشت تازه باعث ثابت ماندن رنگ گوشت می شود. بههمین دلیل لزوما گوشت های قرمز موجود در فروشگاهها تازه نیستند. زیرا احتمال اضافه شدن نیتریت به آن ها وجود دارد.

سایر موارد مصرف اسید نیتریک نیز به شرح زیر می باشند.

*تولید کودهای نیتروژن دار مانند اوره

*تولید پلی مرها مثل پلی آمیدها

*تولید ترکیبات آلی نیتروژن دار

منبع:https://fa.wikipedia.org

شکل پنج قیمت متابی سولفیت سدیم
شکل چهار فروش متابی سولفیت سدیم
شکل سه مصرف آب ژاول
شکل دو تولید آب ژاول
شکل پنج قیمت آب ژاول
شکل یک تولید اسید کلریدریک
شکل هشت مصرف قرص کلر
شکل چهار مصرف اسید نیتریک
شکل پنج فروش سود پرک